jood :met een kleine letter geschreven duidt op een aanhanger van de joodse godsdienst – vgl: christen, moslim.
Jood : met een hoofdletter geschreven duidt op iemand die bij het Joodse volk hoort. Dat lijkt op ‘nationaliteit’ (zoals Belg, Nederlander), maar is het niet. Het Joodse volk heeft immers ongeveer 19 eeuwen bestaan zonder dat er een ‘Joodse staat’ (natie) was. Je kunt hier dus misschien beter vergelijken met een begrip zoals de Roma(vh: zigeuners): een apart volk, zonder eigen land/staat. De Joden wonen nog steeds verspreid over de hele wereld, vaak als ‘vreemdelingen en bijwoners’ in andermans land. De Wet op de Terugkeer (1950) garandeert aan iedereen die van (gedeeltelijke) Joodse komaf is, het recht zich in Israël te vestigen.
INTERMEZZO : Je kunt dus Jood zijn zonder jood te zijn [Niet alle Joden zijn joods qua geloofsopvattingen]
Israeli is de naam voor een staatsburger van het land Israel (dat sinds 1948 bestaat). 74% van de Israeli’s zijn Joden, ong. 21% zijn Arabieren. NB: Er bestaat niet zoiets als een overkoepelende ‘Israëlische nationaliteit’.
Een zionist is iemand die streeft naar een onafhankelijke Joodse staat. Deze beweging ontstond in de tweede helft van 19de eeuw, toen het antisemitisme en het nationalisme in Europa beide in opmars waren. De voorman hiervan was Theodor Herzl.
Antisemitisme is discriminatie, vooroordeel, of geweld tegen Joden omdat ze Jood zijn (of tegen Joodse instellingen, omdat die Joods zijn). Dit is een andere definitie dan die van IHRA (omdat die te vaag is en tegelijk in de voorbeelden kritiek op de Joodse staat en antisemitisme over een kam scheert, wat schadelijk is voor zuiver denken. èn handelen.)